Bir site açılmıyorsa üç ihtimal var: site çökmüş, sizin bağlantınızda sorun var ya da Türkiye'de erişim engeli uygulanıyor.
Hangisi olduğunu beş dakikada anlayabilirsiniz ve bunun için teknik bilgi gerekmez. Aşağıdaki kontrolleri sırayla yaparsanız sonuç neredeyse her zaman netleşir.
1. Site herkeste mi açılmıyor, sizde mi?
Önce en basit ayrım. Aynı siteyi telefonunuzda mobil veriyle (Wi-Fi kapalı) açmayı deneyin. Wi-Fi'da açılmıyor, mobil veride açılıyorsa sorun ev bağlantınızda ya da ev bağlantınızın operatöründe. İkisinde de açılmıyorsa ya site gerçekten çökmüş ya da engel var.
Sonra kesintilere bakın. Bizim kesintiler sayfamız şikâyet saymaz: birkaç ülkedeki düğümlerimiz on beş dakikada bir 77 popüler servisi kendileri açar ve cevabı kaydeder; servisin yanı kırmızıysa oradan da cevap vermiyor demektir, sorun sizde değil. Downdetector gibi şikâyet sayan siteler de işe yarar: aynı anda binlerce kişi aynı siteyi bildiriyorsa site tarafında sorun olabilir. Kendi ağınızda hangi servislerin açılıp hangilerinin sustuğunu ise bu ağda ne açılmıyor sayfası birkaç saniyede gösterir. Üç sayfanın birlikte nasıl okunacağı şu an ne çalışmıyor: kesinti mi, engel mi yazısında. Tek tek Türkiye'den bildirimler, yurt dışından bildirim yoksa, engel ihtimali güçlenir.
yalnızca sizde cihaz veya ağ yalnızca operatörde operatör herkeste servisin kendisi yalnızca bazı sitelerde engelleme
2. DNS engeli nasıl anlaşılır: nslookup testi
Türkiye'de erişim engellerinin büyük kısmı DNS (internetin telefon rehberi: isimden adrese) seviyesinde uygulanıyor: operatörünüzün DNS sunucusu, engelli sitenin adresini sorduğunuzda ya yanlış adres döner ya da hiç dönmez. Test etmek için bilgisayarda komut satırını açın:
nslookup ornek-site.com
nslookup ornek-site.com 1.1.1.1
İlk komut operatörünüzün DNS'ini, ikincisi bağımsız bir DNS'i kullanır. İkisi size farklı adres dönüyorsa, ya da ilki hata verip ikincisi cevap veriyorsa, DNS seviyesinde engel var demektir. Aynı adres dönüyorsa engel DNS'te değil; bir sonraki adıma geçin.
şifreli DNS ile açılıyor └─ engel ad çözümlemesinde şifreli DNS ile de açılmıyor └─ engel daha derinde iki dakikalık test, ikiye böler
3. Engel sayfası ve 451 kodu
Bazı engellerde tarayıcı boş beyaz sayfa yerine "Bu internet sitesi hakkında … kararı uygulanmaktadır" benzeri bir bilgilendirme sayfası gösterir. Bu sayfayı görüyorsanız soru kapandı. Bazı durumlarda site hiç yüklenmez ve tarayıcı 451 hata kodu döner; 451 "yasal nedenlerle erişilemiyor" anlamına gelir; engel için standart kod bu.
4. BTK site sorgulama: erişim engeli var mı
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, hakkında erişim engeli kararı bulunan alan adlarını sorgulamak için bir sayfa sunuyor: internet2.btk.gov.tr/sitesorgu adresine alan adını yazıp sorguladığınızda, varsa karar numarası ve tarihi görünür. Kayıt yoksa ve site yine de açılmıyorsa, sorun engel değil başka bir şeydir; ya da karar henüz sisteme işlenmemiştir, birkaç saat sonra tekrar bakın.
sayfa hiç açılmıyor engel açılıyor ama çok yavaş daraltma video sürekli duruyor daraltma └─ ikisinin çözümü aynı değildir
5. Erişim engeli değil, bant daraltma
Site açılıyor ama fotoğraflar yüklenmiyor, video başlamıyor, her şey sürünüyor. Bu tam engel değil, bant daraltma belirtisi: erişim kesilmez, ama o siteye giden trafik ciddi biçimde yavaşlatılır. Anlamanın yolu karşılaştırmak. Aynı anda başka bir siteden büyük bir dosya indirin; normal hızda iniyorsa hattınız sağlam, sadece o site yavaşsa daraltma vardır. Mobil veride aynı sitenin akıcı olması da güçlü bir işaret. Yoğun günlerde bu durum saatler içinde başlar ve biter.
Site neden yalnızca bazı operatörlerde açılmıyor
Erişim engeli kararları operatörlere iletilir ve her operatör bunu kendi altyapısında uygular. Uygulama hızı ve yöntemi ise farklı: biri yalnızca DNS'te engeller, diğeri IP seviyesinde de keser; biri kararı saatler içinde işler, diğeri bir gün sonra. Bu yüzden "Türk Telekom'da açılmıyor, Turkcell'de açılıyor" durumu sık görülür ve engelin olmadığı anlamına gelmez; yalnızca henüz her yerde uygulanmadığı anlamına gelir. Aynı nedenle bant daraltma bir operatörde hissedilirken diğerinde hissedilmeyebilir.
Şifreli DNS nasıl açılır
DNS seviyesindeki bir engelde atacağınız en basit adım, operatörünüzün DNS'i yerine şifreli bir DNS kullanmak. Böylece operatör sorgularınızı ne görür ne değiştirebilir. Android'de Ayarlar → Ağ ve internet → Özel DNS → "Özel DNS sağlayıcı ana bilgisayar adı" alanına one.one.one.one ya da dns.google yazın. iPhone'da yerleşik bir seçenek yoktur; DNS sağlayıcısının yapılandırma profili ya da VPN uygulaması bu işi yapar. Bilgisayarda Chrome ve Firefox'un ayarlarında "güvenli DNS" seçeneği vardır; bu yalnızca tarayıcıyı kapsar. IP seviyesindeki engel ya da bant daraltma için DNS değişikliği yeterli olmaz, tünel gerekir.
1 başka cihazda da oluyor mu 2 mobil veride de oluyor mu 3 şifreli DNS ile deneyin 4 hata sayfasına ve koduna bakın 5 resmî sorgu kaynağına bakın toplam 5 dakika
Erişim engeli kontrol listesi
- Mobil veri ile dene → açılıyorsa sorun Wi-Fi/operatör tarafında.
nslookupiki DNS ile → farklı cevap = DNS engeli.- Engel sayfası ya da 451 → kesin engel.
- BTK site sorgusu → resmî kayıt.
- Diğer siteler hızlı, bu site sürünüyor → bant daraltma.
Belirti belirsizse, gördüklerinizi toplu verin.
Bir siteye neden erişemediğimi anlamama yardım et.
Site: (yalnızca alan adı).
Ne görüyorum: (hata metni veya kod, aynen).
Başka cihazda: (aynı / farklı).
Mobil veride: (açılıyor / açılmıyor).
Şifreli DNS ile: (açılıyor / açılmıyor / denemedim).
Operatör: (hangisi).
Bu tabloya göre sorun ad çözümlemesinde mi, daha
derinde mi, yoksa servisin kendisinde mi söyle.
Emin olamadığın yerde tahmin etme, hangi testi
yapmam gerektiğini söyle.
Erişim engeline itiraz ve sonraki adımlar
Türkiye'de erişim engeli kararlarına itiraz yolu var: kararı veren merci ve sulh ceza hâkimliği üzerinden başvuru yapılabiliyor; site sahibiyseniz bu resmî yol. Kullanıcı olarak yapabilecekleriniz teknik: DNS engeli için bağımsız bir DNS sunucusu (1.1.1.1, 8.8.8.8 ya da şifreli DNS) çoğu zaman yeterli olur. Bant daraltma ya da IP seviyesindeki engellerde DNS değişikliği işe yaramaz; trafiği şifreleyip başka bir noktadan çıkaran VPN gerekir. Hangi yöntemin hangi durumda işe yaradığını Instagram, X ve YouTube erişim engeli yazısında ayrıntılı anlattık.
Türkiye'de VPN kullanmak yasal; ancak bazı ağlar bilinen VPN protokollerini de yavaşlatır. Bu yüzden yoğun günlerde sıradan HTTPS gibi görünen VLESS protokolü, tanınabilir protokollerden daha tutarlı çalışır; nedenini VLESS nedir yazısında bulabilirsiniz. Bağlandıktan sonra IP adresim nedir sayfasıyla tünelin gerçekten çalıştığını doğrulayın.
404 VPN, uygulamalarında VLESS + Reality kullanır, Türkiye içi ve Avrupa sunucularıyla düşük gecikme sağlar ve Android uygulamasında bağlantı koptuğunda kill switch trafiği açık hatta düşürmez. Ayrıntılar ana sayfada.